ทำไม อิหร่าน กับ อิสราเอล ถึงทำสงคราวกัน?

ความขัดแย้งระหว่าง อิหร่าน กับ อิสราเอล เกิดขึ้นจากความซับซ้อนทางภูมิรัฐศาสตร์ อุดมการณ์ และศาสนา ที่สะสมมานานหลายทศวรรษ ต่อไปนี้จะเป็นสรุปเหตุผลสำคัญบางประการที่อยู่เบื้องหลังความไม่ลงรอยกันที่ยังคงดำเนินอยู่ของพวกเขา

1. ความแตกต่างทาง อุดมการณ์และศาสนา
อิหร่านเป็นสาธารณรัฐอิสลาม ที่ปกครองโดยศาสนาอิสลามชีอะห์ ในขณะที่อิสราเอลเป็นรัฐที่ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวยิว อุดมการณ์ และการแบ่งแยกทางศาสนา ความแตกต่างนี้ทำให้เกิดความเกลียดชัง และความไม่เข้าใจกันระหว่างทั้งสองประเทศ

2. อิทธิพลในระดับภูมิภาค และของอำนาจ
ทั้งอิหร่านและอิสราเอลต่างแย่งชิงอิทธิพลในตะวันออกกลาง โดยจะสนับสนุนฝ่ายของตนในความขัดแย้งในภูมิภาค เช่น การสนับสนุนของอิหร่านต่อกลุ่มติดอาวุธกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอน และกลุ่มฮามาสในฉนวนกาซา จึงเป็นการท้าทายผลประโยชน์ด้านความมั่นคงของอิสราเอลโดยตรง อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

3. ประวัติศาสตร์ก่อนหน้า
ในการสถาปนารัฐอิสราเอล ในปี พ.ศ. 2491 (ค.ศ.1948) ความขัดแย้งที่เกิดขึ้นตามมาในภายหลัง รวมถึงสงครามอาหรับ-อิสราเอล และความขัดแย้งระหว่างอิสราเอล-ปาเลสไตน์ การเกิดความขัดแย้งอันยาวนานในภูมิภาค ทำให้เกิดความตึงเครียดอย่างต่อเนื่อง

4. นิวเคลียร์
ข่าวข้อมูลด้านอาวุธนิวเคลียร์ของอิหร่าน พร้อมกับวาทะกรรมที่ไม่เป็นมิตรต่ออิสราเอล ทำให้อิสราเอลมีความกังวลเกี่ยวกับความปลอดภัยเพิ่มมากขึ้น อิสราเอลมองว่าอิหร่านที่ติดอาวุธนิวเคลียร์ จะเป็นภัยคุกคามของตน และต่อต้านโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่านมาโดยตลอด

5. ความขัดแย้ง จากสงความตัวแทน
ความขัดแย้งระหว่างอิหร่านและอิสราเอล ส่วนใหญ่จะมาในทางอ้อมผ่านกลุ่มตัวแทนและพันธมิตรระดับภูมิภาค การสนับสนุนของอิหร่านสำหรับองค์กรติดอาวุธที่พุ่งเป้าหมายไปที่อิสราเอล ควบคู่ไปกับการแทรกแซงทางทหารของอิสราเอลในประเทศเพื่อนบ้าน ทำให้ความตึงเครียดรุนแรงขึ้นและทำให้วงจรของความรุนแรงยืดเยื้อต่อไป

6. ผลประโยชน์เชิงกลยุทธ์ (เป้าหมายระยะยาวของประเทศ)
ทั้งอิหร่านและอิสราเอล พยายามที่จะพัฒนาผลประโยชน์เชิงกลยุทธ์ในภูมิภาค รวมถึงการควบคุมทรัพยากรที่สำคัญ การเข้าถึงเส้นทางการค้า และอิทธิพลเหนือรัฐเพื่อนบ้าน การแข่งขันเพื่อแย่งชิงอำนาจในตะวันออกกลาง ผลักดันความสัมพันธ์แบบเผชิญหน้าของพวกเขา

7. ขาดความสัมพันธ์ทางการทูต
อิหร่านและอิสราเอล ไม่มีความสัมพันธ์ทางการฑูต ทำให้ความพยายามแก้ไขข้อพิพาท ไม่สามารถเจรจาตกลงกันได้ การที่ไม่มีช่องทางการสื่อสารอย่างเป็นทางการ ยิ่งเพิ่มความไม่ไว้วางใจ และเพิ่มโอกาสที่จะเกิดความขัดแย้งมากยิ่งขึ้น

โดยสรุป ความขัดแย้งระหว่างอิหร่าน และอิสราเอล มีรากฐานมาจากความคับข้องใจทางประวัติศาสตร์ ความแตกต่างทางอุดมการณ์ และการแข่งขันเชิงกลยุทธ์ การจะแก้ไขความเป็นปฏิปักษ์ที่มีมายาวนานนี้จะต้องอาศัยความพยายามร่วมกันในการหาจุดสมดุล ส่งเสริมการเจรจา และสร้างกลไกสำหรับความร่วมมือในระดับภูมิภาค ซึ่งแทบจะมองไม่เห็นหนทางในขณะนี้เลย